ગાંધીનગરમાં રાષ્ટ્રીય બહુજન સાહિત્ય મેળામાં બહુજનો ઉમટી પડ્યાં

Bahujan Literature Fair: ગુજરાતના પાટનગર ગાંધીનગર ખાતે ગઇકાલે 5 એપ્રિલ, 2026ના રવિવારના રોજ એક ઐતિહાસિક ‘રાષ્ટ્રીય બહુજન સાહિત્ય મેળો’ યોજાઈ ગયો. શ્રમણ આગાઝ, ગાંધીનગર અને પ્રિયદર્શી પબ્લિકેશનના સંયુક્ત ઉપક્રમે આયોજિત આ મેળાએ સમગ્ર ગુજરાતનું ધ્યાન ખેંચ્યું હતું. સવારના 9:00 વાગ્યાથી જ સેક્ટર-6 માં આવેલા સંત રોહિદાસ મંદિરના પ્રાંગણમાં લોકોની ભીડ જામવાની શરૂ થઈ ગઈ હતી. આ મેળાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય બુદ્ધ, ફૂલે, શાહુ, બિરસા અને આંબેડકરી વિચારધારાને જન-જન સુધી પહોંચાડવાનો અને સમાજમાં વાંચન પ્રત્યે રુચિ કેળવવાનો હતો. મુલાકાતીઓ માટે પ્રવેશ સંપૂર્ણપણે નિઃશુલ્ક હોવાથી વિદ્યાર્થીઓ, યુવાનો અને બુદ્ધિજીવી વર્ગમાં ભારે ઉત્સાહ જોવા મળ્યો હતો.

આ મેળાની ખાસિયત એ હતી કે અહીં માત્ર સ્થાનિક જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર દેશમાંથી ખ્યાતનામ પ્રકાશકો અને વિક્રેતાઓ પોતાનું સાહિત્ય લઈને આવ્યા હતા. આયોજકો દ્વારા ‘ચાલો સાહિત્ય વાંચીએ, વંચાવીએ અને વસાવીએ’ ના સૂત્ર સાથે સાહિત્યના પ્રચાર-પ્રસાર પર વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો. રવિવારની રજા હોવાથી પરિવારો પણ મોટી સંખ્યામાં ઉમટી પડ્યા હતા, જેના કારણે વાતાવરણ ઉત્સવ જેવું બની ગયું હતું.

આ પણ વાંચો: બધાં ભગવાન સ્વામિનારાયણ ભગવાનના મેનેજર છેઃ નિત્યસ્વરૂપદાસજી

બહુજન સાહિત્યની ખરીદી માટે ભારે ધસારો

મેળામાં રાખવામાં આવેલા સ્ટોલ્સ પર મહામાનવો દ્વારા રચિત મૂળ સાહિત્ય અને તેમના જીવનચરિત્ર પર આધારિત પુસ્તકોની વિશાળ શ્રેણી ઉપલબ્ધ હતી. બંધારણના ઘડવૈયા ડૉ. બાબાસાહેબ આંબેડકરના લેખિત ગ્રંથો, જ્યોતિબા ફૂલેના ક્રાંતિકારી લખાણો અને ભગવાન બુદ્ધના ધમ્મ વિશેના પુસ્તકો વાચકો માટે આકર્ષણનું કેન્દ્ર બન્યા હતા. આ ઉપરાંત, બહુજન વિચારધારાને વરેલી વિવિધ પત્રિકાઓ અને સામયિકો પણ અહીં ઉપલબ્ધ હતા.

પુસ્તકોની સાથે સાથે અહીં બહુજન સંસ્કૃતિને પ્રદર્શિત કરતી વિવિધ એસેસરીઝનું પણ ભવ્ય વેચાણ કરવામાં આવ્યું હતું. જેમાં ભગવાન બુદ્ધ અને બાબાસાહેબની સુંદર તસવીરો, પંચશીલ ઝંડા, ક્રાંતિકારી સ્લોગન ધરાવતી પેન, ડાયરીઓ, ટી-શર્ટ્સ અને શર્ટ્સનો સમાવેશ થતો હતો. યુવા વર્ગમાં ખાસ કરીને વિચારધારા આધારિત લોગોવાળા ટી-શર્ટ્સ અને પેન ખરીદવાનો ક્રેઝ જોવા મળ્યો હતો. ઘણા પ્રકાશકોએ આ પ્રસંગે પુસ્તકો પર વિશેષ ડિસ્કાઉન્ટ અને ઓફર્સની જાહેરાત કરી હતી, જેનો લાભ હજારો વાચકોએ લીધો હતો.

આ પણ વાંચો: પ્રવીણ ગઢવી સાહેબના આ સંસ્મરણો કાયમ યાદ રહેશે

ભવ્ય સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમો સાથે વૈચારિક પરિસંવાદ યોજાયો

પુસ્તક મેળાની પૂર્ણાહુતિ તરફના સમયમાં વિવિધ સાંસ્કૃતિક કાર્યક્રમોનું સુંદર આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. સામાજિક એકતા અને સમાનતાનો સંદેશ આપતા નાટકો અને ક્રાંતિકારી ગીતોએ પ્રેક્ષકોને મંત્રમુગ્ધ કરી દીધા હતા. સ્થાનિક કલાકારોએ પોતાની કલા દ્વારા મહામાનવોના સંઘર્ષની ગાથા રજૂ કરી હતી. આ પ્રસંગે હાજર રહેલા વક્તાઓએ જણાવ્યું હતું કે, સાહિત્ય એ સમાજમાં પરિવર્તન લાવવાનું સૌથી શક્તિશાળી શસ્ત્ર છે. આજના ડિજિટલ યુગમાં પણ પુસ્તકોનું મહત્વ અકબંધ છે તે આ મેળામાં ઉમટેલી મેદની સાબિત કરે છે. અમદાવાદ અને ગાંધીનગરની અનેક સંસ્થાઓએ આ આયોજનમાં સહયોગી બનીને એકતાનું ઉદાહરણ પૂરું પાડ્યું હતું.

આ પણ વાંચો: ગુજરાતી દલિત સાહિત્ય અકાદમીએ એક સાથે 10 પુસ્તકોનું લોકાર્પણ કર્યું

સ્વયંસેવકો દ્વારા મેળાનું સંચાલન ખૂબ જ શિસ્તબદ્ધ રીતે કરવામાં આવ્યું હતું. આર્થિક રીતે પણ અનેક લોકોએ UPI માધ્યમથી પોતાનું યોગદાન આપીને આ ઉમદા કાર્યમાં સહયોગ આપ્યો હતો.

લાખોની કિંમતનું બહુજન સાહિત્ય વેચાયું

સાંજે 6:00 વાગ્યે મેળાનું સમાપન થયું ત્યાં સુધીમાં લાખો રૂપિયાના સાહિત્યનું વેચાણ થયું હોવાનો અંદાજ છે. આયોજક સંસ્થા ‘શ્રમણ આગાઝ’ દ્વારા જણાવાયું હતું કે, વહેલા તે પહેલાના ધોરણે સ્ટોલ ફાળવવામાં આવ્યા હતા અને પ્રતિસાદ એટલો અદ્ભુત રહ્યો છે કે આગામી વર્ષે આ મેળાને વધુ મોટા સ્તરે યોજવાનું આયોજન કરવામાં આવશે. ગુજરાતના ખૂણેખૂણેથી આવેલા લોકોએ આ આયોજનની સરાહના કરી હતી અને આવી પ્રવૃત્તિઓ દર વર્ષે થવી જોઈએ તેવો મત વ્યક્ત કર્યો હતો.

આ પણ વાંચો: અમદાવાદમાં પૂના કરાર પર રાજ્ય સ્તરની ચિંતન શિબિર યોજાઈ