ગાંધીનગર: ભારતીય સંત પરંપરાના શિખર સમાન સંત કબીરના જીવન અને કવનને ઉજાગર કરતું પુસ્તક ‘કબીર: દાર્શનિક અને સમાજસુધારક’ તાજેતરમાં પ્રકાશિત થયું છે. ગાંધીનગરના યુવાન લેખક મૃગેશકુમાર ગોહેલ દ્વારા લિખિત આ પુસ્તકનો વિમોચનવિધિ ‘સર્વ સહકાર સંસ્થા-ગાંધીનગર’ના ઉપક્રમે 8 ફેબ્રુઆરીના રોજ નગરપાલિકા ભવન ખાતે ભવ્ય રીતે યોજાયો હતો. આ પ્રસંગે સાહિત્ય જગતના દિગ્ગજો અને ચિંતકોએ કબીરના વિચારોની પ્રસ્તુતતા પર ભાર મૂક્યો હતો.
સાહિત્યિક જગતના દિગ્ગજોની ગરિમામય ઉપસ્થિતિ
પુસ્તક વિમોચનનો આ કાર્યક્રમ સંત સાહિત્યના મર્મજ્ઞ અને જાણીતા સાહિત્યકાર શ્રી દલપત પઢિયારની અધ્યક્ષતામાં યોજાયો હતો. અતિથિ વિશેષ તરીકે સેન્ટ્રલ યુનિવર્સિટી ઓફ ગુજરાતના ડૉ. રાજેશ મકવાણા ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. કાર્યક્રમમાં પુસ્તકના લેખનથી પ્રકાશન સુધીની સફરના સાક્ષી રહેલા પૂર્વ સંયુક્ત માહિતી નિયામક શ્રી નટુભાઈ પરમારે પોતાના વિચારો રજૂ કર્યા હતા. મોટી સંખ્યામાં ઉપસ્થિત શ્રોતાગણે વક્તાઓના અભ્યાસપૂર્ણ પ્રવચનોનો લાભ લીધો હતો.
આ પણ વાંચો: ઈંટો ઉપાડતી માતાના પુત્રને કેલિફોર્નિયા યુનિ.એ 75 લાખની સ્કોલરશીપ આપી
વક્તાઓએ કબીરના પ્રદાનને યાદ કરતા જણાવ્યું હતું કે, કબીર એવા સંત હતા જેમણે “મસિ કાગદ છુવોં નહીં” કહીને કોઈ પણ પ્રકારના અક્ષરજ્ઞાન વગર બ્રહ્માંડનું જ્ઞાન પીરસ્યું હતું. કવિવર રવીન્દ્રનાથ ટાગોરના શબ્દોને ટાંકીને કહેવાયું હતું કે, જો કબીરના પદોનો અંગ્રેજી અનુવાદ વહેલો થયો હોત, તો નોબેલ પારિતોષિકના ખરા હકદાર કબીર જ હોત.
પુસ્તકના આઠ પ્રકરણોમાં કબીર દર્શન
યુવા લેખક મૃગેશ ગોહેલનું આ પ્રથમ પુસ્તક છે, જે કુલ આઠ પ્રકરણોમાં વહેંચાયેલું છે. આ પુસ્તકમાં કબીરના જીવનના વિવિધ પાસાઓ, તેમની દાર્શનિક દ્રષ્ટિ અને સમાજમાં વ્યાપેલી બુરાઈઓ સામેની તેમની લડતને વ્યવસ્થિત રીતે આલેખવામાં આવી છે. પુસ્તકનું પુરોવચન સંત સાહિત્યના પ્રકાંડ વિદ્વાન ડૉ. નાથાલાલ ગોહિલ (કેશોદ) દ્વારા લખવામાં આવ્યું છે, જે પુસ્તકની વિશ્વસનીયતામાં વધારો કરે છે.
લેખક મૃગેશભાઈએ પોતાના પ્રતિભાવમાં જણાવ્યું હતું કે, કબીર માત્ર ભૂતકાળના સંત નથી પરંતુ વર્તમાન અંધકારમય સમયમાં પ્રકાશ પાથરનારું સનાતન રત્ન છે. તેમના વિચારોને નવી પેઢી સુધી પહોંચાડવાના આશયથી જ આ પુસ્તકનું સર્જન કરવામાં આવ્યું છે. પુસ્તકના અંતિમ પૃષ્ઠ પર લેખકનો પરિચય પણ સુંદર રીતે આલેખવામાં આવ્યો છે.
આ પણ વાંચો: ‘ગુજરાતી અટકોનો ઈતિહાસ’ પુસ્તકમાં દલિતો વિશે શું લખાયું છે?
સમાજ સુધારક તરીકે કબીરનું મૂલ્ય
કાર્યક્રમ દરમિયાન ચર્ચવામાં આવ્યું હતું કે કબીરની વાણી માત્ર ભજન પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ તે સમાજમાં વ્યાપેલી જ્ઞાતિપ્રથા, અંધશ્રદ્ધા અને દંભ સામેનો પોકાર છે. “બડા હુવા તો ક્યા હુવા, જૈસે પેડ ખજૂર” જેવા દુહાઓ દ્વારા કબીરે માનવતાના જે પાઠ ભણાવ્યા છે, તે આજે પણ દરેક મનુષ્ય માટે ઉપયોગી છે.
ગાંધીનગરના સાહિત્યિક વર્તુળોમાં આ પુસ્તકને આવકાર મળી રહ્યો છે. આ પ્રસંગે ઉપસ્થિત રહેલા સાહિત્ય પ્રેમીઓએ એક યુવાન લેખક દ્વારા સંત સાહિત્ય જેવા ગહન વિષય પર કરવામાં આવેલા કાર્યને બિરદાવ્યું હતું. આ પુસ્તક આગામી સમયમાં કબીરના અભ્યાસુઓ અને સામાન્ય વાચકો માટે માર્ગદર્શક બની રહેશે તેવી અપેક્ષા રાખવામાં આવી રહી છે.
આ પણ વાંચો: મુંબઈના આર્ટ ફેસ્ટિવલમાં આનંદ તેલતુંબડેના પુસ્તક પરની ચર્ચા રદ
