ગુજરાતની ધરતી હંમેશા સામાજિક સુધારા અને અનોખા વિચારોની જનક રહી છે. આ પરંપરાને વધુ ઉજ્જવળ બનાવતા ગીર સોમનાથ જિલ્લાના કોડીનાર તાલુકાના વડનગર ગામે એક ઐતિહાસિક અને પ્રેરણાદાયી ઘટના આકાર પામી છે. વર્ષ 2026ના અનુસૂચિત જાતિના સમૂહ લગ્નોત્સવમાં, જેનું આયોજન સંપૂર્ણપણે બૌદ્ધ સંસ્કાર વિધિ અનુસાર કરવામાં આવ્યું હતું, ત્યાં પરંપરાગત ભેટ-સોગાદોની સાથે ‘ભારતીય સંવિધાન’ ભેટ આપવાની પ્રથા શરૂ કરવામાં આવી છે.
ગુજરાત સમન્વય શેડ્યુલ્ડ કાસ્ટ સંગઠન સોમનાથના અધ્યક્ષ ભગવાનભાઈ સોલંકી દ્વારા પોતાના પિતાના સ્મરણાર્થે આ નવતર અભિગમ અપનાવવામાં આવ્યો છે. તેઓ હવે ગુજરાતમાં કોઈપણ જગ્યાએ યોજાતા દલિત-બહુજન સમાજના સમૂહલગ્નોમાં ઉપસ્થિત રહીને ઉપસ્થિત દરેક દાતાઓ, ટ્રસ્ટીઓ અને નવદંપતીઓને ભારતીય બંધારણની નકલ ભેટમાં આપે છે. આ પગલાનો મુખ્ય હેતુ એ છે કે નવી પેઢી લગ્ન જીવનની શરૂઆતની સાથે જ દેશના સર્વોચ્ચ કાયદા અને તેના પવિત્ર મૂલ્યોથી વાકેફ થાય.
આ પણ વાંચો: સવર્ણોના ઘર સામેથી ચંપલ પહેરીને નીકળેલા દલિત વર-કન્યાને માર્યા
જ્યારે કોઈ નવદંપતી પોતાના નવા ઘરનો ઉંબરો ઓળંગે છે, ત્યારે તેમની પાસે સંવિધાન જેવો અમૂલ્ય ગ્રંથ હોય તે માત્ર એક પુસ્તક નથી, પણ તેમના હકો અને ફરજોનું રક્ષણ કરતું કવચ છે. આ અનોખી ભેટ દ્વારા નવવધૂઓને ભારતીય સંવિધાનના મૂળભૂત મૂલ્યો – સમાનતા, ન્યાય અને સ્વાતંત્ર્ય – ની પ્રેરણા મળે છે. આ પ્રક્રિયા તેમના નવા જીવનની શરૂઆતને વધુ અર્થપૂર્ણ અને આત્મનિર્ભર બનાવે છે.
બંધારણ ભેટ અભિયાન એટલે સામાજિક પરિવર્તનનું વાહક
ભગવાનભાઈ સોલંકીનો આ પ્રયાસ માત્ર એક કાર્યક્રમ પૂરતો મર્યાદિત નથી. તેમણે સમગ્ર ગુજરાતમાં દલિત-બહુજન સમાજના સમૂહલગ્નોમાં વર-કન્યાને ભારતનું બંધારણ ભેટ આપવાનું એક વ્યાપક અને સક્રિય અભિયાન છેડ્યું છે. અત્યાર સુધીમાં તેમણે રાજ્યના અનેક શહેરોમાં યોજાયેલા લગ્નોમાં સેંકડો નવદંપતીઓને આ બંધારણીય ભેટ સુપરત કરી છે. તેમના મતે, સંવિધાન એ માત્ર કાયદાનો શુષ્ક દસ્તાવેજ નથી, પરંતુ તે ગૌરવપૂર્ણ જીવન જીવવાનો માર્ગ છે.
આ પણ વાંચો: આઝાદીના 78 વર્ષ બાદ દલિત વરરાજા હાથમાં બંધારણ સાથે ઘોડે ચડ્યાં
ભગવાનભાઈની પહેલની ચોતરફ પ્રશંસા
આ અભિયાનને સમાજના દરેક સ્તરેથી વ્યાપક પ્રતિસાદ મળી રહ્યો છે. સમૂહ લગ્ન સમિતિ દ્વારા ભગવાનભાઈ સોલંકીના આ પ્રેરણાદાયી વિચારને હૃદયપૂર્વક આવકારવામાં આવ્યો છે અને આ નોંધપાત્ર યોગદાન બદલ તેમને ધન્યવાદ પાઠવ્યા છે. લોકો માની રહ્યા છે કે આવા પ્રયાસો સમાજમાં સમાનતા અને સામાજિક એકતાને વધુ મજબૂત કરે છે.
જ્યારે ઘરમાં બંધારણ સ્થાન પામે છે, ત્યારે તે આવનારી પેઢીઓમાં વૈજ્ઞાનિક અભિગમ અને બંધારણીય નૈતિકતાનું સિંચન કરે છે. ભગવાનભાઈની આ ઉમદા કામગીરીની આજે ગુજરાતભરમાં નોંધ લેવાઈ રહી છે. આ પહેલ સાબિત કરે છે કે જો ઈચ્છાશક્તિ મજબૂત હોય, તો પરંપરાગત પ્રસંગોને પણ સામાજિક જાગૃતિના મજબૂત મંચમાં ફેરવી શકાય છે.
આ પણ વાંચો: પાટણવાડા વણકર સમાજે લગ્નમાં DJ-વરઘોડા પર પ્રતિબંધ મૂક્યો
